|
نامه شماره 483 مورخ 7/11/85
جناب آقای
مهندس افشار
معاونت
محترم مقام عالی وزارت راه وترابری ومدیرعامل شرکت ساخت وتوسعه
زیربناهای حمل ونقل کشور
احتراماً با آرزوی موفقیتهای بیشتر جنابعالی درعرصه
سازندگی میهن اسلامی ، پیرو جلسه مورخ 13/10/ 85 در دفتر آن
مقام با حضور معاونین و مدیران ارشد آن شرکت و با توجه به
تأکیدات آن مقام محترم مبنی بر برگزیدن روشهای نوین در اجرای
کارها که ضامن تأمین سرعت بهینه ، کیفیت بهینه و قیمت بهینه
باشد به منظور دستیابی به اهداف فوق پیشنهادهای زیر ارائه
میگردد :
1 ـ سرعت
: دلایل تأخیر کارها به دو گروه تقسیم میشوند ، یک گروه
مواردی که رفع آنها خارج از اختیار وزارت راه و ترابری و مورد
بحث در این مرحله نمی باشد و گروه دیگر آنهائیکه حل و فصل آنها
در وزارت راه و ترابری امکان پذیر است . ابتدا دلایل این
تأخیرات را بررسی کرده به راه حل آنها می پردازیم .
الف ـ عدم
اعتقاد و باور دست اندرکاران اجرای پروژه ها اعم از کارفرما ـ
مشاور و پیمانکار به انجام کار با سرعت مطلوب و حداقل در زمان
پیش بینی شده در قرارداد است . برای دستیابی به این موضوع لازم
است علاوه بر کار فرهنگی ضوابط تشویقی یا تنبیهی ارزشمندی
برقرار کنیم .
ب ـ عدم
مطالعه دقیق پروژه ها قبل از مناقصه حتی طراحی های مکرر بعد از
انجام مناقصه شامل پلها ـ تونلها دیوارهای خاص و تغییرات در
خط پروژه بدلیل ضرورت ها ( که بعضاً سیاسی و خارج از اختیار
عوامل اجرائی پروژه می باشد ) و حتی اجرای واریانت هائی که با
طرح اصلی تفاوت فاحش داشته و بعضاً حذف ترانشه ها ـ تونلها در
حین اجرای کار که شاید هم دلیل آن عدم مطالعه دقیق و بدون نقص
پروژه باشد . در اینجا ضرورت دارد اداره کل بازرسی و نظارت فنی
این موارد را در کارنامه ارزشیابی نهاد مربوطه منظور نماید .
ج ـ عدم تأمین
منابع مالی مناسب درمدت اولیه قراردادزیراپرداخت های
باتأخیردرتهیه مصالح ومنابع و ماشین آلات مشکلاتی را بوجود
آورده و باعث تأخیر بیشتر در کار میگردد . ضمناً باید شرایطی
را فراهم نمود که مصالحی که صدور حواله آن در اختیار کارفرما
می باشد به موقع به پیمانکار تحویل شود .
د ـ مشکلات
استفاده از معادن ناشی از بوروکراسی های اداری زیاد برای اخذ
مجوز برداشت و اینکه غالباً معادن تعیین شده درقرارداد را
قبلاً به اشخاص حقیقی واگذار کرده اند وپیمانکاران قادر به
استفاده از آنها در زمان مناسب نیستند .
هـ ـ شروع یک
یا چند قطعه از یک محور با اعتبار ناچیز ، به دلیل قرار گرفتن
در برنامه و شاید هم تحت فشارهای سیاسی و سرگردانی پیمانکار
بدلیل نبودن بودجه .
و ـ تأخیر در
رسیدگی به کارکردها توسط مهندس مشاور و عوامل کارفرما که بستر
روانی تأخیر را برای پیمانکار هم فراهم میکند .
ز ـ عدم حل
مشکلات و مسائل فنی و اقتصادی پروژه توسط مشاور و کارفرما که
بعضاً شاید تا یکسال تصویب و ابلاغ آن زمانبر است که این مهم
خود معلول عوامل زیر می باشد :
1 ـ تعدد
مراکز تصمیم گیری ( دستگاه نظارت ـ حوزه نظارت مشاور ـ مهندسین
مشاور ـ حوزه ـ کارشناس منطقه منطقه ـ امورمهندسین مشاوریا
بعضاً اداره پیمان ونهایتاًبالاترین مقام دستگاه اجرائی ) جهت
حل مشکل فنی و یا غیر فنی حادث شده وپس ازحل موضوع ، جهت ابلاغ
آن تأیید ویا پاراف کلیه مراکزپیش گفته شده راشاهد هستیم .
2 ـ لزوم
تأیید هر مقام بالاتر از اجرای تصمیم و تعهد مقام پائین تر که
باعث توقف کار تا دریافت تأیید بالاترین مقام دستگاه اجرائی
میگردد .
3 ـ مسئول
دانستن مشاور در کلیه مراحل ( با قید با مسئولیت مشاور در نامه
ها و مکاتبات ) در حالی که مشاوران عملاً هیچگونه مسئولیتی
نداشته و طرحهای مشاور و نظریات آنها مطابق نظریات کارفرما که
از قبل تحصیل گردیده ابلاغ میگردد و از این بابت هیچگونه
نوآوری و ایده تازه ای در طرحها دیده نشده و مشاوران مطیع
فرمان کارفرما در هر رده ای هستند .
4 ـ عدم توجه
به توصیه ها و طرحهای پیمانکاران .
5 ـ عدم
هماهنگی بین مشاور در نظارت و مشاوران طراح پلها و مشاوران
تصویب کننده طرحها و پیمانکاران شاغل ( در مراحلی که طراحی در
حین اجرا انجام میگردد ) و طولانی بودن زمان تصویب و ابلاغ آن
که بعضاً تا اتمام زمان قرارداد بطول می انجامد .
پیشنهاد :
به منظور تحقق انجام کارهای اجرائی در زمان پیش بینی شده در
قرارداد پیشنهاد میگردد بشرح زیر عمل گردد :
1 ـ بودجه
محور برای مدت پیمان تأمین گردد . افتتاح اعتبار اسنادی ریالی
که در قانون نیز پیش بینی و تصویب شده است می تواند راهگشای
این مورد باشد .
2 ـ انجام
نقشه برداری از محور و تهیه نقشه های ارزیابی به عهده مهندسین
مشاور و یکسال قبل از واگذاری کار به پیمانکار صورت پذیرد و
ارزیابی قبل از شروع کار انجام پذیرفته و محور آزاد گردد (
مانند آزادراهها ) تحقق این شرط بسیار مشکل است و چنانچه این
امر عملی نباشد باید شرایطی فراهم نمود تا کلیه ارزیابیها و
تحویل زمین به پیمانکار برای اجرای عملیات حداکثردر 30 درصد
مدت اولیه پایان پذیرد .
3 ـ انجام
مناقصه کلیه قطعات یک محوردر یک زمان و مطالعه دقیق از میزان
ماشین آلات ضروری توسط مشاور قبل از مناقصه . در اینجا توصیه
آنست که تمام قطعات یک محور توسط یک مهندس مشاور انجام شود
زیرا در اینصورت می توان از مهندس مشاور انتظار داشت یک سر
مهندس قوی و با تجربه دائماً درمحورحضور داشته باشد .
4 ـ مطالعه
دقیق جهت تعیین زمان مورد نیاز با بررسی همه جوانب ( فنی و
سیاسی و اجتماعی ) در حد امکان توسط مشاور قبل از مناقصه .
5 ـ عدم تغییر
طرح در زمان اجرا و در صورت نیاز ، تصویب آن توسط مجری در
حداقل زمان .
6 ـ عدم تطویل
رسیدگی به کارکردها توسط مشاور و کارفرما و پرداخت آنها در
زمان مقرر قرارداد ( در صورت نیاز میتوان شرایط قرارداد را قبل
از مناقصه تغییر داد ) .
7 ـ دریافت
برنامه زمان بندی جهت اتمام به موقع کار
CPM
از پیمانکار .
8 ـ پیگیری
مستقیم کار توسط کارفرما طی جلسات ماهیانه با دست اندرکاران
پروژه جهت حصول برنامه پیش بینی شده زمان بندی و رفع موانع
اجرائی و تنظیم صورتجلسه ماهیانه در مورد تعهدات طرفین جهت
مشخص نمودن کارهائی که باید برای جبران عقب ماندگی صورت پذیرد
و بررسی آن در جلسه ماه بعد .
9 ـ اعمال
دریافت خسارت عقب افتادگی ماهیانه وبرگشت آن در صورت جبران در
زمان های بعدی که درصورتجلسه های ماهیانه ذکرخواهد شد از
پیمانکارومشاور درصورتیکه کارفرما تعهدات خود را انجام داده
باشد .تجربه قبلی تحقق درصدی از شرایط فوق در پروژه راه آهن
بافق ـ مشهد بوده و یکی از موفقترین کارها در وزارت راه از
لحاظ سرعت انجام کار محسوب میشود .
10 ـ از وزارت
صنایع و معادن ، دفاتر فنی استانداریها خواسته شود در موقع
واگذاری معادن به اشخاص حقیقی طی تبصره ای حق برداشت برای
کارفرمایان دولتی جهت پروژه های عمرانی از آن معادن را برای
خود محفوظ دارند یا اقلاً کارفرمایان محترم در موقع تهیه طرح
محور نیاز به معادن ذکر شده در قرارداد را به اطلاع متصدیان
امر برسانند .
کیفیت :
متأسفانه در حال حاضر تهیه مدارک تأمین کیفیت بر اصل کیفیت
ارجحیت یافته و این امر خود باعث تقلیل کیفیت میگردد که شایسته
است روش های نوینی جهت حصول کیفیت در نظر گرفته شود .
الف ) واگذاری
آزمایشات تعیین کیفیت به پیمانکار و کنترل آنها بطور موردی
توسط هیئتی ( کارفرما ، مشاور ، پیمانکار و آزمایشگاه ) در
زمانهای تعیین نشده از قبل و تسری آنها به کل کارهای انجام شده
بین دو کنترل . این مطلب را می توان بطور آزمایشی در یک محور
انجام داد و در صورت توفیق به کل کارها تسری داد . این مورد به
سرعت مطلوب انجام کار نیز کمک مؤثری خواهد نمود .
ب ) تعیین
کیفیت کارها در دوران اجرا و پس از اتمام عملیات و سپری شدن
دوران تضمین با روشهای میدانی و دفتری و دادن امتیاز ( عالی ـ
خوب ـ ضعیف ) به پیمانکار که مؤثر در درجه بندی پیمانکار باشد
.
این انجمن
اعتقاد دارد شرکتهای پیمانکار وزارت محترم راه و ترابری باید
رأساً از طرف کارفرما رتبه بندی شوند و نباید به درجه بندی
سازمان مدیریت و برنامه ریزی که بر مبنای اصول چندان صحیحی
نیست اکتفا کرد .
قیمت :
از آنجا که اعتقاد داریم کار مطلوب ، قیمت معقول طلب می کند در
مورد قیمت بهینه کار اصلح است کارفرمای محترم در کمیته ای
متشکل از کارفرما ، کارشناسان سازمان مدیریت و برنامه ریزی ،
مهندسین مشاور و کارشناسان این انجمن
قیمتهای بهینه را برای کارهائیکه باید انجام
شود تهیه نمایند زیرا موارد بسیاری هست که عدم تناسب قیمت با
کار بهینه ، دست متصدیان امر را در در انجام کار با کیفیت بهتر
می بندد .
در خاتمه با
توجه به آمادگی این انجمن جهت کارهای کارشناسی صادقانه ،
خواهشمند است دستور فرمایند اقدامات لازم معمول دارند . قبلاً
تشکر میشود .
با تقدیم احترامات فائقه
انجمن شرکتهای راهسازی ایران |
